Kamu ihale hukukunda temel ilkeler, ihale sürecinin nasıl yürütülmesi gerektiğini belirleyen ana çerçevedir. 4734 sayılı Kanunun 5 inci maddesinde saydamlık, rekabet, eşit muamele, güvenirlik, gizlilik, kamuoyu denetimi, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanması ve kaynakların verimli kullanılması gibi ilkeler düzenlenir.
Temel ilkeler, bir ihalenin yalnızca şeklen yapılmasını değil, kamu kaynaklarının belirlenen amaçlara uygun ve sağlıklı bir rekabet ortamında kullanılmasını sağlayan kurallardır. İhale işlemlerinin bütün aşamalarında bu ilkelerin gözetilmesi gerekir.
İhale sürecinin anlaşılabilir, izlenebilir ve denetlenebilir olması saydamlıkla; sürecin güven veren ve öngörülebilir biçimde yürütülmesi ise güvenirlik ilkesiyle ilişkilidir.
İsteklilerin ihaleye katılımını gereksiz yere daraltan uygulamalar rekabet ilkesi bakımından; benzer durumdaki isteklilere farklı davranılması ise eşit muamele ilkesi bakımından değerlendirilir.
Kanun, ihtiyacın uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını temel amaçlardan biri olarak kabul eder. Bu nedenle ihale konusu iş, ihtiyaç ve kaynak ilişkisi birlikte değerlendirilir.
Bir idarenin ihaleye yalnızca belirli bir firmayı avantajlı hale getirecek şekilde gereksiz teknik şartlar koyması, soru bakımından rekabet ve eşit muamele ilkeleriyle ilişkilendirilebilir. Soruda hangi ilkenin ihlal edildiğini belirlemek için olayın sonucundan çok yapılan işlemin niteliğine bakılır.